دكتر ماندانا حجازي متخصص دندانپزشكي اطفال

زمانی که پالپ (بافت زنده داخل دندان( بر اثر ضربه یا پوسیدگی های دندانی عفونت می کند، می تواند سبب از دست رفتن دندان های شیری و حتی دندان های اصلی نابالغ در کودک شود. دندان های شیری در رشد و تکامل دندان های اصلی که در آینده جایگزین آنها خواهند شد، نقش بسزایی دارند. اگر آسیبی موجب از دست رفتن زودهنگام دندان های شیری کودک شود، می تواند مشکلاتی جدی را به وجود آورد، چرا که رشد فک و دندان ها هنوز کامل نشده و از این رو به راحتی می تواند موجب مال اکلوژن ( نامرتبی دندانی) شود. تکنیکهای جایگزینی دندان نظیر دنچرهای پارسیل یا ایمپلنت به ندرت می توانند در کودکان مورد استفاده قرار گیرند، چرا که به علت رشد سریع کودکان، وضعیت فک و استخوان صورت آنها به سرعت در حال تغییر است. در این موارد نگهدارنده های فضا که به دندانهای مجاور متصل می شوند و یا به طور متحرک مورد استفاده قرار‌‌می گیرند به عنوان جایگزین دندان‌های از دست رفته مورد استفاده قرار می گیرند. هرچند که قادر به انجام بخش کوچکی از وظایف دندانهای از دست رفته هستند و به معاینات متعدد نیز نیاز دارند. اما درمان ریشه دندان های شیری با حفظ دندان کودک ، از ایجاد مشکلات تغذیه ای ، تکلمی و زیبایی جلوگیری نموده و امکان تکامل فک و رویش مناسب دندان های دائمی را در زمان و مکان صحیح فراهم می آورد. با آنکه شکل، ساختار و عملکرد دندان های شیری تا حد زیادی مشابه دندانهای اصلیست اما تفاوتهای مهمی بین آنها وجود دارد که موجب شده درمان ریشه در کودکان تفاوتهایی با بزرگسالان داشته باشد. دندان های شیری دندان هایی موقت با بقای کوتاه هستند، از این رو ریشه آنها به مرور زمان تحلیل می یابد تا امکان جوانه زدن دندانهای اصلی فراهم شود. همین امر فرایند درمان را تحت تأثیر قرار خواهد داد.

121 - درمان ریشه دندان کودکان
درمان ریشه دندان کودکان

 

( توضیح: دندانهای کودک توسط تعدادی از فاکتورها ازجمله فشاری که از پایین و توسط دندانهای اصلی به آنها وارد میشود تحلیل میروند و می افتند این فرایند تحلیل ریشه نام دارد.ریشه و تاج دندانهای اصلی همزمان با جوانه زدن تکامل می یابند.)

سابقه وجود درد در دندان شیری به اندازه دندان دائمی قابل اعتماد نمی باشد. تشکیل آبسه بدون ایجاد درد در دندان های شیری نامعمول نیست.اما با این وجود، مشخصات درد در دندانهای شیری در تشخیص وضعیت پوسیدگی دندان مؤثر خواهد بود. اگر این درد ناشی از ضربه نباشد، عموماً ناشی از پوسیدگی پالپ است که اعصاب موجود درآن را تحت تأثیر قرار می دهد. این دردها عموماً بر دو نوع اند ، دردهایی که با تحریک دندان ایجاد می شود یا دردهایی که به صورت خودبخودی ایجاد می شوند. دردی که پس از برداشتن عامل محرک خاتمه می یابد عموماً نشان دهنده التهاب اندک است. این دردها اکثراً بر اثر عواملی چون تغییرات دما، گرما، سرما، مواد شیمیایی شیرین و اسیدی موجود در نوشیدنیها، عوامل فیزیکی مانند جویدن و وارد شدن فشار ایجاد می شوند. دردهای شدیدی که بدون هیچ عامل محرکی وجود دارند و می توانند بیمار را شب از خواب بیدار کنند، عموماً نشان دهنده تخریب گسترده پالپ هستند که به درون پالپ داخل ریشه ها نیز امتداد پیدا کرده اند.اگر این التهاب ادامه پیدا کند می تواند موجب التهاب لثه و یا آبسه دندانی شود.

221 - درمان ریشه دندان کودکان
درمان ریشه دندان کودکان
321 - درمان ریشه دندان کودکان
درمان ریشه دندان کودکان

 

( توضیح: این تصویر یک دندان سالم و بدون پوسیدگی را به همراه پالپ, مینا و عاج آن نشان می دهد.)

421 - درمان ریشه دندان کودکان
درمان ریشه دندان کودکان

 

( توضیح: پوسیدگی از مینا که به عنوان لایه ای محافظ برای دندان است عبور کرده و گسترش می یابد. بعد از عبور از مینا روند پوسیدگی به مراتب سریعتر خواهد شد. )

 

(توضیح: زمانی که پوسیدگی به سمت پالپ در حال گسترش است پالپ با ایجاد یک لایه اضافی از عاج که به آن عاج واکنشی می گویند از خود محافظت می کند.)

621 - درمان ریشه دندان کودکان
درمان ریشه دندان کودکان

 

( توضیح: پوسیدگی در نهایت به پالپ دندان می رسد و موجب عفونت آن می شود. اگر این پوسیدگی درمان نشود به دندان اصلی زیرین آن آسیب وارد خواهد کرد. )

درمان‌های ریشه دندان اگر توسط متخصص انجام گیرند رایج و بدون خطر هستند. روشهای گوناگونی برای این درمان وجود دارند که دندانپزشک بر اساس وضعیت بیمار از میان آنها انتخاب میکند:

      • Indirect pulp treatment (درمان غیر مستقیم پالپ) : مناسب برای دندان هایی با پوسیدگی عمیق است که تا نزدیکی پالپ امتداد یافته اند. برای درمان این نوع دندان ها دندانپزشک بدون نفوذ به پالپ، لایه های خارجی عاج را که دچار پوسیدگی شده اند خارج و سپس با استفاده از یک ماده آنتی باکتریال عوامل عفونت زا را خذف می کند. پس از آن دندان ها پر می شوند و در صورت نیاز 8-6 هفته بعد این کار مجدداً انجام می گیرد. بنابر تحقیقات صورت گرفته میزان موفقیت این روش در یک بازه 3 ساله بیش از 90% است.
      • Direct pulp capping( درمان مستقیم پالپ): این روش برای پوسیدگی های با بازشدگی مختصرپالپ دندان و عاری از آلودگی مورد استفاده قرار  می گیرد که دندانپزشک با موادی مشابه روش قبل پوسیدگی را برمی دارد.
    • Pulpotomy( پالپوتومی): به معنای برداشتن قسمتی از پالپ دندان است. زمانی که پوسیدگی ناحیه تاجی پالپ را درگیر می کند، دندانپزشک این ناحیه را برمی دارد تا پوسیدگی به سایر نواحی ریشه گسترش پیدا نکند. میزان موفقیت این روش نیز در حدود 90% گزارش شده که البته در افراد مختلف و بسته به میزان سالم بودن قسمت باقی مانده پالپ متفاوت است.
72 - درمان ریشه دندان کودکان
درمان ریشه دندان کودکان
    • Pulpectomy( پالپکتومی): این روش شامل برداشتن کامل پالپ پوسیده می باشد. اگر دندان درد کودک شدید و خصوصاً همرا با التهاب لثه باشد این روش مورد استفاده قرار می گیرد. برای خارج کردن پوسیدگی ها دندانپزشک یک منفذ در سطح جونده دندان ایجاد می کند و در صورت نیاز یک دوره آنتی بیوتیک تجویز خواهد کرد. این کارها شرایط را برای خروج کامل پوسیدگی ازکانال ریشه مهیا خواهد کرد. بعد از خروج پوسیدگی کانال ها ضد عفونی می شوند و سپس پر می شوند. مواد مورد استفاده برای پر کردن دندان باید توسط بدن قابل جذب باشند تا بدن با جذب آنها همانند آنچه در مورد دندانهای شیری طبیعی رخ می دهد) زمینه را برای رویش دندان های اصلی فراهم کند.
82 - درمان ریشه دندان کودکان
درمان ریشه دندان کودکان

به خاطر داشته باشید اگر امکان درمان ریشه دندان های شیری وجود داشته باشد، گزینه بهتری نسبت به کشیدن دندان می باشد. گاهی هیچ علامت هشداردهنده ای که نشاندهنده نیاز به درمان ریشه باشد وجود ندارد. بنابراین با معاینات منظم دندانی نزد دندانپزشک می توان از پیشرفت پوسیدگی و ایجاد عوارض جدی تر جلوگیری نمود.

0/5 ( 0 بازدید )